به تازگی شبکه سیانان در گزارشی اختصاصی به نقل از منابع آگاه گزارش داده است که رژیم صهیونیستی در جریان جنگ با ایران، بهطور محرمانه نیروهای نظامی و اطلاعاتی خود را در جمهوری آذربایجان مستقر کرده بود؛ اقدامی که بخشی از شبکهای گسترده از پایگاهها و موقعیتهای مخفی در خاورمیانه برای پشتیبانی از عملیات علیه ایران به شمار میرفت.
بر اساس این گزارش، نیروهای رژیم صهیونیستیی در چند نقطه در جنوب جمهوری آذربایجان، در نزدیکی مرز ایران، فعالیت میکردند. به گفته دو منبع آگاه، برخی از این مواضع در نزدیکترین فاصله، حدود ۱۰۰ کیلومتر با شهر تبریز فاصله داشتند؛ شهری که در جریان جنگ هدف حملات رژیم صهیونیستی قرار گرفت.
سیانان به نقل از منابع خود میگوید، واحدهای ویژه کماندویی و نیروهای اطلاعاتی رژیم صهیونیستی نیز در این مناطق مستقر بودند و ماموریتهایی شامل جمعآوری اطلاعات و عملیات پهپادی را انجام میدادند. به گفته این منابع، این استقرار به رژیم صهیونیستی امکان میداد فعالیتهای نظامی در شمال ایران را از نزدیک رصد کند.
تکذیب باکو زیر سایه روابط نزدیک با تل آویو
جمهوری آذربایجان گزارش سی.ان.ان را رد کرده است. سخنگوی سفارت جمهوری آذربایجان در آمریکا در بیانیهای به سیانان گفته است: «ادعاهای بیاساس درباره استفاده از خاک جمهوری آذربایجان برای عملیات علیه کشورهای ثالث را قاطعانه رد میکنیم.»
همچنین وزارت امور خارجه آذربایجان روز جمعه گزارشهای منتشرشده در رسانههای بینالمللی را که مدعی شده بودند نیروهای نظامی و اطلاعاتی رژیم صهیونیستی در جریان جنگ جاری ایران از خاک این کشور عملیات انجام دادهاند، «کاملا بیاساس» توصیف و رد کرد.
آذربایجان حدود ۷۰۰ کیلومتر مرز مشترک با ایران دارد و همواره اعلام کرده است اجازه نخواهد داد از خاکش علیه کشورهای همسایه استفاده شود.
با این حال رژیم صهیونیستی و جمهوری آذربایجان در سالهای گذشته روابط نزدیکی در حوزههای نظامی و اقتصادی داشتهاند.
جمهوری آذربایجان بخش قابل توجهی از نفت مورد نیاز رژیم صهیونیستی را تأمین میکند و در مقابل، رژیم صهیونیستی از تأمینکنندگان اصلی تسلیحات پیشرفته برای باکو به شمار میرود.
جمهوری آذربایجان همچنین نخستین کشور خارجی بود که در سال ۲۰۱۶ سامانه پدافندی گنبد آهنین رژیم صهیونیستی را خریداری کرد.
تحلیلگران میگویند این روابط علاوه بر همکاریهای امنیتی و اقتصادی، برای باکو مزیت سیاسی نیز به همراه داشته است.
نگرانیهای ایران
روابط نزدیک جمهوری آذربایجان و رژیم صهیونیستی طی دو دهه گذشته همواره یکی از موضوعات حساس در روابط تهران و باکو بوده است. ایران بارها نسبت به گسترش همکاریهای امنیتی، نظامی و اطلاعاتی میان باکو و تلآویو هشدار داده و آن را عاملی تهدیدکننده برای امنیت منطقه دانسته است.
محورهای اصلی نگرانی ایران شامل این موارد است:
۱. حضور امنیتی و اطلاعاتی رژیم صهیونیستی در نزدیکی مرزهای ایران: مقامات ایرانی بارها تأکید کردهاند که با حضور یا فعالیت نهادهای اطلاعاتی رژیم صهیونیستی در کشورهای همسایه خود مخالف هستند. تهران نگران است که همکاریهای امنیتی آذربایجان و رژیم صهیونیستی به ایجاد زیرساختهای اطلاعاتی علیه ایران منجر شود.
۲. همکاریهای گسترده نظامی: همچنین جمهوری آذربایجان یکی از مشتریان مهم صنایع نظامی رژیم صهیونیستی به شمار میرود و در سالهای اخیر تجهیزات مختلفی از جمله پهپادها، سامانههای شناسایی و تسلیحات پیشرفته از رژیم صهیونیستی خریداری کرده است. ایران معتقد است افزایش این همکاریها میتواند موازنه امنیتی منطقه را تحت تأثیر قرار دهد.
۳. احتمال استفاده از خاک آذربایجان علیه ایران: از سوی دیگر برخی رسانهها و تحلیلگران در سالهای گذشته گمانهزنیهایی درباره استفاده احتمالی رژیم صهیونیستی از ظرفیتهای موجود در جمهوری آذربایجان برای فعالیتهای اطلاعاتی علیه ایران مطرح کردهاند. هرچند باکو این ادعاها را رد کرده است، اما این مسئله همچنان یکی از دغدغههای تهران محسوب میشود.
هشدارهای رسمی ایران
مقامات ایرانی در مقاطع مختلف اعلام کردهاند که حضور رژیم صهیونیستی در قفقاز جنوبی را عامل بیثباتی میدانند. تهران به ویژه پس از جنگهای قرهباغ و افزایش تعاملات باکو و تلآویو، تأکید کرده است که اجازه تغییر موازنه ژئوپلیتیکی و امنیتی در مرزهای شمالی خود را نخواهد داد.
کارشناسان معتقدند روابط باکو و تلآویو یکی از مهمترین نقاط اختلاف میان ایران و جمهوری آذربایجان است. هر زمان که سطح همکاریهای امنیتی و نظامی دو طرف افزایش یافته، تهران نیز مواضع هشدارآمیزتری اتخاذ کرده است. به همین دلیل، موضوع رژیم صهیونیستی در قفقاز جنوبی همچنان یکی از پروندههای حساس و تعیینکننده در روابط ایران و جمهوری آذربایجان به شمار میرود.
منبع: الوقت
