رسانه تخصصی روابط بین الملل

روزنامه نشنال:

کشورهای حاشیه خلیج فارس چه چیزی از مذاکرات هسته‌ای می‌خواهند؟

Diplomacyplus.ir/?p=494

روزنامه نشنال در یادداشت تازه خود به‌قلم «راغده درغام» نوشت: به نظر می‌رسد کشورهای عرب حوزه خلیج ‌فارس دیگر روی شرکای به‌اصطلاح استراتژیک خود حساب نمی‌کنند. این کشورها به‌جای انتظار و تماشا درحالی‌که برخی از قدرت‌های جهانی، گاهی بدون مشورت با آن‌ها تصمیم می‌گیرند که نتایجشان ممکن است آن‌ها را تحت تأثیر قرار دهد، قصد دارند که سرنوشت خود را در دست گیرند.

سرنوشت مذاکرات هسته­ای در وین، بین ایران و اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل (به اضافه آلمان) وارد حساس­ترین مرحله خود شده است. صرف نظر از این، کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس به رهبری امارات و عربستان در حال اجرای یک چشم­انداز جسورانه اما عمل­گرایانه­اند.

بازدید «محمد بن سلمان» -ولیعهد عربستان از خلیج فارس- در هفته گذشته، همانند بیانیه­های مشترک صادر شده از سوی کشورهای مختلف عضو شورای همکاری خلیج فارس، با این چارچوب مطابقت دارد. با وجود اینکه مواضع آن­ها در قبال بحران­های منطقه­ای در عراق، لبنان، سوریه و یمن مشخص شده، نقشه راه روشنی برای روابط دوجانبه ترسیم شده است. بازدیدهای مقامات بلندپایه اماراتی از ترکیه و ایران نشان می­دهد که واقع­گرایی سیاسی به تغییر در روابط بین کشورهای کلیدی عرب و همسایگان غیر عرب آن­ها منجر شده است. این تلاش­ها در راستای یک جهش کیفی در روابط بین برخی از کشورهای خلیج فارس و اسرائیل (رژیم صهیونیستی) است که سال گذشته با پیمان ابراهیم برقرار شد.

«دکتر انور قرقاش» -مشاور دیپلماتیک رئیس­جمهور شیخ خلیفه- در جریان مجمع امنیتی امارات این هفته در واشنگتن، از لزوم «جلوگیری از خلاء و تشدید تنش» با دشمنان و قدرت­های رقیب صحبت کرد. او اذعان کرد که باید به رشد و شکوفایی اقتصادی مانند امنیت و ثبات، انگیزه داده شود. رویکرد متفاوتی در جهت توسعه و پیشرفت و همچنین در روابط کشورهای خلیج فارس با آمریکا، چین و هند وجود خواهد داشت.

وی در طول سخنرانی خود به ماهیت در حال تحول روابط خلیج فارس و آمریکا در چهار دهه گذشته اشاره کرد. برای مثال، در سال 1980، واشنگتن روش کارتر را پذیرفت که به آمریکا اجازه می­داد از نیروی نظامی برای دفاع از منافع خود در منطقه خلیج عربی (خلیج فارس) در پاسخ به حمله اتحاد جماهیر شوروی سابق به افغانستان در سال 1979 استفاده کند.

او گفت امروز باید از درگیری­های عمده مانند عراق که به نفع هیچ‌کس نیست، اجتناب ورزید.

وی ضمن تاکید بر اتحاد آمریکا به­عنوان مهمترین متحد استراتژیک امارات، بیان کرد که اجتناب از تشدید تنش­ها یا خلاء قدرت در منطقه، مانند چند سال پیش توسط داعش در عراق، سهم اصلی این متحد در ثبات منطقه خواهد بود.

کشورهای حوزه خلیج فارس نمی­خواهند مذاکرات وین – با هدف احیای توافق هسته­ای 2015 – شکست بخورد. اما آن­ها نگرانند که تنش میان ایران از یک طرف و آمریکا و اسرائیل (رژیم صهیونیستی) از سوی دیگر، پیامدهایی برای امنیت آن­ها به ویژه در صورت تشدید فشار و رویارویی داشته باشد. این موضوع، تعامل آن­ها با ایران را توضیح می­دهد.

یکی از بازی‌های ایران شامل پذیرش مجدد توافق هسته‌ای 2015 بدون هیچ گونه تعدیل یا ارتقاء است.

تهران اعلام کرده است که عجله­ای برای توافق هسته­ای ندارد و در صورت عدم دستیابی به آن قبل از تعطیلات کریسمس، بازگشت به مذاکرات بیشتر زمان می­برد. حتی به نظر می­رسد که مایل به صدور بیانیه­ای رسمی مبنی بر ادامه بدون برجام است.

یکی از پیش‌شرط‌هایی که ایران برای آمریکا و اروپایی‌ها مطرح کرده شامل لغو یک‌باره همه تحریم‌های اقتصادی است. دولت بایدن آن را نمی­پذیرد و مایل به صدور بیانیه غیر الزام­آور نخواهد بود.

اما اگر این امر منجر به شکست مذاکرات وین شود، آیا می­تواند بین دولت­های غربی شکاف ایجاد کند؟ امکان خواهد داشت. با این حال، دولت بایدن همچنین به این موضوع واقف است که در ازای همکاری بروکسل در مورد بحران اوکراین، که در بحبوحه درگیری احتمالی با روسیه است، باید با اروپایی‌ها در مورد موضوع هسته‌ای ایران به بحث بپردازد.

در شرایطی که غرب به کندی پیش می‌رود و ایران در تلاش است تا بین دولت‌های دو طرف اقیانوس اطلس فاصله ایجاد کند، کشورهای خلیج‌فارس، خود و اولویت‌هایشان را بر اساس چشم‌اندازی روشن در راستای منافع کلان منطقه تغییر می‌دهند.

به اشتراک بگذارید:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط